Veel gestelde vijvervragen (FAQ)

Antwoorden op vijvervragen gegeven door een expert op het gebied van vijvers en tuinen in samenwerking met 'Uniek in Vijvers' vragen over vijvers faq.

Algemene vijvervragen


2 3 4 5 6 7 8  volgende vragen over vijvers >>


Kan er in elke tuin een vijver gemaakt worden?


In principe is het mogelijk om in ieder type tuin een vijver aan te leggen waarin een biologisch evenwicht ontstaat en waarbij die vijver een aanwinst voor de tuin wordt. Dat antwoord wordt eigenlijk al door de natuur om ons heen gegeven. Water komt namelijk overal voor en kiest niet uit zichzelf een plaats waar de meest gunstige ligging heeft. Het is dan natuurlijk wel zo dat de plantengroei zich bij die plaats aanpast en daar moeten we dan ook bij de vijver in de tuin rekening mee houden. De meest gunstige ligging voor een vijver is een plaats in de halfschaduw. Een vijver die niet te diep is word te warm als hij vol in de zon ligt. Daarvan zullen niet alleen de vissen schade ondervinden, maar ook zullen bepaalde waterplanten verbranden. Bij een vijver die volledig in de schaduw ligt, zal de plantengroei niet alleen veel beperkter zijn, maar zullen de planten rond en in de vijver ook pas later in het seizoen tot ontwikkeling komen (of helemaal niet) omdat de temperatuur te laag blijft. Een bloeiende waterlelie zal in een schaduwvijver dan ook niet aangetroffen worden. Als de genoemde beperkingen niet vergeten worden, dan kan het antwoord dus luiden dat een 'gezonde' vijver in ieder type tuin mogelijk is.

Wilt u een vijver aanleggen dan is het belangrijk om vooraf goed te bekijken wat de beste locatie voor de vijver in de tuin is....

top vijvervragen

Zijn er regels voor de verhouding
tussen oppervlakte en diepte van een vijver?


De oppervlakte van een vijver speelt een rol bij de gevoeligheid voor temperatuurverschillen van het water. 's Nachts is het kouder dan overdag en hoe kleiner nu een vijver is, des te groter de schommelingen in de temperatuur van het water zijn. Dat laatste speelt in dezen dus ook een rol. Het oppervlak van een vijver dient minimaal 5 vierkante meter te zijn. Dat lijkt veel, maar dat is slechts een vijver van 2,5 x 2 meter. Een dergelijke vijver dient ongeveer 80 cm diep te zijn. De absolute minimumeis  is dat het diepste gedeelte (80 cm onder het oppervlak) minstens 1 vierkante meter groot is. Als er in de tuin plaats is, kan bij deze diepte de oppervlakte van de vijver vergroot worden tot 10 vierkante meter. Met een dergelijke vijver worden zeer goede resultaten behaald. Wordt het oppervlak van de vijver nog groter, dan is er ruimte voor grote ondiepe gedeelten. De regel is dan ook hoe groter de vijver, hoe groter de ondiepere gedeeltes mogen zijn. Houd bij het ontwerpen en aanleg rekening met deze normen.

top vijvervragen

Met welke diepten moet bij het ontwerpen rekening gehouden worden?


Probeer bij het ontwerpen van de vijver de bodem op een bepaalde plaats minstens 80 cm onder het wateroppervlak te houden. Dat is niet alleen van belang om het water minder gevoelig voor schommelingen in temperatuur te maken, maar ook om waterlelies te kunnen planten. Een water lelie is eigenlijk een 'must' in iedere vijver. Daarnaast moet er een plaats zijn die zo'n 50 cm diep is. Op deze plaats kunnen zuurstofplanten goed groeien. De zonnestralen kunnen op die diepte beter binnendringen en het water is daar ook wat warmer. Als we met plantemanden willen werken, is ook een diepte van slechts 30 cm nodig. De planten uit die manden zullen daar slechts 10 tot 15 cm onder water staan en dat is voor  veel waterplanten een ideale diepte. Om de keuze aan planten die in de vijver kunnen staan nog meer te vergroten, zorgen we ook voor een gedeelte dat slechts 15 cm diep is. Dat vullen we met vijvergrond. Op deze plaats kan het moerasgedeelte komen. Het is van belang dat de vijvergrond in dat gedeelte in verbinding blijft staan met de rest van de vijver. Dat kan door gaten te maken in de bakken die we metselen voor de vijvergrond. De moerasplanten mogen niet verdrogen als het waterniveau van de vijver eventueel zakt, want dan gaan ze snel dood. De oppervlakte van de verschillende gedeelte op verschillende diepten onder het wateroppervlak staan uiteraard in een goede verhouding tot de totale oppervlakte van de vijver.

top vijvervragen

Welke soorten vijvers zijn er?


In feite zijn er drie soorten vijvers. De betonnen vijver, de met glasvezel versterkte polyester vijver (voorgevormd) en de vijver die gemaakt is van een bepaald soort folie. Al deze vijvers zijn in principe even goed al hebben ze ieder voor zich hun voor- en nadelen. Een betonnen vijver is niet zo gemakkelijk aan te leggen. Het vereist vakwerk en is eigenlijk alleen door een goede doe-het-zelver uit te voeren. Het grote voordeel van een betonnen vijver is dat hij in iedere gewenste vorm gemaakt kan worden dus dat er ruimte is voor creativiteit. Bij de vijver die van folie gemaakt wordt, zijn ook vele vormen mogelijk, maar veel kwetsbaarder waardoor er snel gaten in kunnen komen en lekkage ontstaat. Dit type vijver heeft het voordeel dat het minder moeilijk aan te leggen is. Het gemakkelijkste aan te leggen zijn met glasvezels versterkte vijvers. Ze zijn voorgevormd zodat van aanleggen eigenlijk geen sprake is. Het nadeel van dit type vijver is dat ze een vaste vorm hebben en dat duidelijk te zien is dat er sprake is van een kunststofvijver. Voor een deel zijn die nadelen ondervangen doordat ze tegenwoordig in allerlei vormen leverbaar zijn. Er zijn zelfs vijverbakken die aan elkaar geschakeld kunnen worden zodat er toch nog wat ruimte voor creativiteit overblijft. Bij de keuze van dit soort vijver speelt de grondsoort een belangrijke rol. Een betonnen vijver moet een stabiele ondergrond hebben, anders scheurt hij. Voor de andere typen vijvers is dat van minder belang.

Niet alleen het materiaal bepaalt wat voor vijver het wordt. De eerste vraag die gesteld moet worden is 'wat voor soort vijver moet het worden?' ... een natuurvijver, zwemvijver of koivijver.

top vijvervragen

Is de vorm van een vijver belangrijk


De vorm van het oppervlak is niet belangrijk voor het leven in de vijver. De enige vormen die daarvoor wel belangrijk zijn, zijn de dieptevormen waar in vraag 3 al iets over is gezegd. In het geheel van de tuin speelt de vorm van de vijver natuurlijk wel een rol. Een vijver moet bij de rest van de tuin passen. Door een vijver kan een tuin een geheel andere sfeer krijgen maar ook dan is het nodig dat een geheel ontstaat. het kan daarbij nodig zijn de vorm van de vijver aan te passen aan zijn ligging. Zo kan de lichtval in een vijver, die eigenlijk in de volle zon ligt, getemperd worden door de schaduw van een boom. Met de juiste beplanting zijn vele vormen op vele plaatsen in de tuin mogelijk. Bij een vijver die in de schaduw ligt, zal het aanbrengen van extra planten geen effect hebben. De zuurstofplanten in het water zullen pas zuurstof produceren als ze voldoende zonlicht krijgen. Dat doen ze in de schaduw niet en daarom zal het tekort aan zuurstof gecompenseerd moeten worden door extra zuurstof aan het water toe te voegen. Dat kan doormiddel van een waterval of fontein. Ook een luchtpomp die lucht in het water blaast verhoogt het zuurstofgehalte, maar het is voor de sfeer in de tuin misschien minder mooi dan een waterval of fontein.

top vijvervragen

Hoe kan een betonnen vijver het beste aangelegd worden?


Er zijn een aantal hardnekkige fouten die steeds weer opnieuw bij de aanleg van een betonnen vijver gemaakt worden. De eerst is het aanbrengen van steenpuin om een zogenaamde harde onderlaag te maken waarop de vijver wordt aangelegd. De vijver zal hierdoor snel stukvielen omdat er verschillende soorten materialen worden gebruikt die alle anders reageren bij vrieskou. Ook het eerst metselen van de wanden waarna deze met cement bestreken worden is fout. Ook deze vijver zal snel stukvielen. Als u cement of beton gebruikt, gebruik dan altijd een soort en stort dat achter elkaar zodat de vijver er in een keer ligt om krimpscheren te voorkomen. Voordat er gestort wordt, wordt de vijver eerst waterpas gemaakt. Dat kan het beste gebeuren door latten of zeer buigzame stroken triplex horizontaal en waterpas om de juiste hoogte aan te brengen. Dat is nodig om te voorkomen dat de indruk ontstaat dat het water scheef in de vijver staat. Als dat gebeurd, wordt de vijver gestort. De volgende dag wordt het boen aangesmeerd met een papje van pure portland. Deze handeling word in vaktermen het 'vertinnen' van de vijver genoemd. ook zijn der daarvoor speciale middelen verkrijgbaar. De dag daarna wordt de vijver met water gevuld.

top vijvervragen

Welke soorten bewapening zijn er voor een betonnen vijver?


Voor een kleine vijver kan als bewapening voor het beton kippengaas gebruikt worden. Dit is handig omdat het  in allerlei vormen gebogen kan worden. Meng in zo'n geval niet teveel grof grind door het cement want dan zakt het niet goed tussen het gaas door en ontstaat nog geen goede versteviging van de vijver. Voor grotere vijver kan betongaas gebruikt worden. Dat is wat stugger en daardoor moeilijker te verwerken, maar wel veel sterker. Een nadeel van deze materialen is dat ze gaan roesten. Na enkele jaren ontstaan daardoor rotte plekken in de vijver met alle lekkages van dien. Om dat te voorkomen is er een nieuw materiaal verkrijgbaar namelijk 'Fibermeshvezel'. Het voordel van deze vezel is dat het niet roest en geen betonrot kan veroorzaken. het is een bewerkte polypropyleenvezel voor directe toevoeging aan het cement in de betonmortel. Het zijn dunne aan elkaar verbonden draden die in de betonmortel van elkaar losgetrokken en gelijkmatig door het beton verdeeld worden. Zo ontstaat een gelijkmatige bewapening van de tuinvijver. Een bijkomend voordel is dat deze bewapening geen chemische verandering ondergaat en daarom milieuvriendelijk is. Betonijzer is minder geschikt omdat het ook kan gaan roesten waardoor er teveel ijzer in het water komt. De planten en de vissen in de vijver kunnen daar niet tegen. Tevens ontstaat er lekkage.

top vijvervragen

Op welke gronden kan geen betonnen vijver aangelegd worden?


Vooral veengronden en gronden die bestaan uit een mengsel van veen een klei zijn minder geschikt voor de betonnen vijver. De gronden zakken altijd in een dit type vijver zal dan ook verzakken en in het ergste geval scheren. Een waterval met rotsstenen in de vijver kan op dergelijke gronden beter helemaal vergeten worden. Op uitgezakte kleigronden evenals op zandgronden kan zonder probleem een betonvijver aangelegd worden. Ook op deze gronden is het zaak de waterval goed te funderen, secuur aan te leggen en waterdicht te maken. Waterverlies door een waterval geeft een vijver waarin het waterniveau altijd laag staat en die bijgevuld moet worden met leidingwater. Dat laatste verstoort het biologisch evenwicht en dit moeten we zoveel mogelijk voorkomen.

top vijvervragen

Welke mengverhouding moet het beton van de vijver hebben?


Bij het mengen van het beton gebruiken we niet het grove betongrind, maar het zogenaamde kif. Dat is heel fijn grind. Daardoor ontstaat een fijne structuur zodat het beton, vooral bij kleine waterpartijen, goed te verwerken is. Het beton waar kif inzit is ook erg hard, wat voor vijvers nodig is. De beste mengverhouding is 3 delen metselzand, 1 deel portland en 1 deel kif. De hoeveelheid fibermesh die nodig is, wordt op de verpakking aangegeven. Het geheel moet goed gemengd worden en mag niet te nat aangebracht worden om uitzakken van het beton te voorkomen. Voordat het beton gestort word, brengen we een plastic vel op de ondergrond aan om te voorkomen dat de grond zich met het beton mengt. het water dat in de nieuwe vijver word gebracht pompen we na een week weg omdat daar teveel cement in zit. Daarna kunnen we met de inrichting beginnen.

top vijvervragen

Hoe maak ik een vijver met vijverfolie?


Vijverfolie moet niet verward worden met landbouwplastic. Dat is te dun en zeer kwetsbaar. Daarnaast is het moeilijk te lijmen of te lassen. Veel mensen gebruiken het toch omdat het voordeliger is dan de echte vijverfolie. We raden dit echter af omdat er vaak ergernissen ontstaan en u een vijver toch aanlegt met de bedoeling daar een reeks van jaren plezier van te hebben. De meeste vijverolie is eenvoudig te lijmen of te lassen met behulp van een bepaald apparaat. Er kunnen vijver tot een oppervlak van wel 3000 vierkante meter mee gemaakt worden. Het is vrij soepel materiaal waardoor het tot vele vormen op alle soorten gronden verwerkt kan worden. Maak de bovenkant van de vijver ook hier eerst waterpas met latten of soepele triplex stroken. Daar na kunnen we de folie in de gewenste vorm en gewenste diepte modelleren. Overtollige folie word weggesneden. Zorg dat er geen folie boven de latten uitsteekt, dit om te zorgen dat de planten op het land zo dicht mogelijk bij de vijverrand kunnen komen. Als de folie is aangelegd kan de vijver gelijk met water gevuld worden.

Wat zijn de mogelijkheden bij het gebruik van vijverfolie?

Welke soorten vijverfolie zijn er eigenlijk?

Top vijvervragen


2 3 4 5 6 7 8  volgende vijvervragen >>